Πέμπτη, 24 Ιουλίου 2008

«Τα μπλογκς ως έκφραση θρασύδειλων»

Γεμάτος έκπληξη και συνάμα ενόχληση διάβασα, πριν λίγες μέρες, μία συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης, της κατά τα άλλα αξιόλογης συγγραφέως κας Ρέας Γαλανάκη, στο Κυριακάτικο «ΒΗMΑgazino» από την εφημερίδα «Το Βήμα». Αφορμή για τούτο το λογύδριο υπήρξε το εξής απόσπασμα από την συνέντευξη που προανέφερα: «Από την άλλη, στα μπλογκ κάποιοι γράφουν τη γνώμη τους ανώνυμα ή ψευδώνυμα και αυτό είναι έκφραση θρασυδειλίας.»

Ύστερα από αυτό, αναρωτήθηκα, όπως πιστεύω θα αναρωτείστε και εσείς που διατηρείτε μπλογκ και δεν έχετε επιλέξει να γράφετε επώνυμα, αν όντως εν τέλει πρόκειται περί θρασύδειλης ή ηρωικής συμπεριφοράς. Γιατί ακριβώς για ηρωική συμπεριφορά πρόκειται. Το γιατί, θα προσπαθήσω όσο πιο σύντομα και περιεκτικά γίνεται, να το αναλύσω παρακάτω.

Για εμάς τους μπλόγκερς, θέλω να πιστεύω πως είναι αρκετοί και πιο σημαντικοί από τη θρασυδειλία οι λόγοι για τους οποίους κρατούμε απόκρυφη την πραγματική μας ταυτότητα. Σίγουρα υπάρχουν και οι θρασύδειλοι, αλλά αυτοί αποτελούν ένα μικρό ποσοστό και οποιαδήποτε γενίκευση είναι βεβιασμένη, εγείρει αντιδράσεις.

Τα μπλογκς, όντας μια διαδικτυακή κοινότητα, απαιτούν από τον εκάστοτε χρήστη που θέλει να γίνει μέλος, να πάρει τις απαραίτητες προφυλάξεις. Η επώνυμη συγγραφή, λοιπόν, αποφεύγεται ουκ ολίγες φορές για λόγους προσωπικής προστασίας. Είναι συνήθεις οι περιπτώσεις που έχουν ακουστεί κρούσματα υποκλοπής στοιχείων από το διαδίκτυο. Η προστασία δεδομένων στο διαδίκτυο είναι εύθραυστη και οποιαδήποτε διαρροή είναι επιζήμια.

Βέβαια, το ψευδώνυμο συγκεκριμένα δε θεωρώ πως είναι έκφραση θρασύδειλη. Αντιθέτως. Είναι μοναδικό, σε προσδιορίζει πλήρως ως οντότητα. Όλοι οι μπλόγκερς στη σελίδα τους, παρέχουν και την προσωπική διεύθυνση e-mail τους. Με ένα απλό μήνυμα, μπορείς να τους προσεγγίσεις προσωπικά, να τους γνωρίσεις από κοντά. Το έχω επιχειρήσει πολλές φορές και συνεχίζω να διατηρώ με αυτούς διαπροσωπικές σχέσεις, έξω από τη σφαίρα του διαδικτύου. Άλλωστε, δεν είναι λίγες οι φορές που άνθρωποι κολοσσοί χρησιμοποίησαν ψευδώνυμα και έγιναν ευρέως γνωστοί με αυτά. Παραδείγματα υπάρχουν χιλιάδες. Αναφορικά και μόνο, μνημονεύω μερικούς απ’ αυτούς: Σεφέρης (Σεφερειάδης), Ελύτης (Αλεπουδέλης), Πάριος (Βαμβακούρης), κ.λπ.

Από την άλλη, η ανωνυμία, δεν είναι αυτού κάθε αυτού έκφραση θρασυδειλίας. Καταρχήν, η έστω και ανώνυμη κριτική σημαίνει πρόθεση αυτού που την ασκεί να ακουστεί. Είναι δικαίωμά του να την ασκήσει ανώνυμα ή επώνυμα. Κάθε άνθρωπος θα πρέπει να ‘ναι ανοιχτός στην — σαφώς εντός ορίων— κριτική από όπου και όποιον προέρχεται. Δε παίζει τόσο ρόλο το περιτύλιγμα (στην παρούσα το όνομα), αλλά το περιεχόμενο. Εν τέλει, μπορεί να την αγνοήσει ή εν πάση περιπτώσει, να μην ασχοληθεί εκτενώς.


Υπάρχει βέβαια και ένας ακόμη σπουδαίος λόγος που οι μπλόγκερς είθισται να γράφουν με ψευδώνυμα· αυτός της μετριοφροσύνης. Προ ολίγων ημερών, μιλούσα με ένα φίλο μπλόγκερ, και τον ρώτησα, για ποιο λόγο δε γράφει επώνυμα στο μπλογκ του. Ο ίδιος μου απάντησε πως το θεωρεί εγωιστικό να προβάλλει το όνομά του. Συμπλήρωσε δε, πως η χαρά της επικοινωνίας δεν επικεντρώνεται στα ονόματα και στους τίτλους, αλλά βασίζεται στην ανταλλαγή ιδεών, απόψεων.

Συνοψίζοντας, οι μπλόγκερς δε γράφουν ψευδώνυμα επειδή είναι θρασύδειλοι και δεν έχουν το θάρρος να αναλάβουν τις «ευθύνες» τους, αλλά για τους λόγους που ανέφερα. Οι σωστοί μπλόγκερς απεχθάνονται τους θρασύδειλους, είναι πνεύματα ελεύθερα και όχι μόνο δε φοβούνται απλώς να εκφράσουν τη γνώμη τους, αλλά αναλαμβάνουν και ενεργό δράση. Πολλές φορές, μπλόγκερς από όλη την ελληνική περιφέρεια συγκεντρώθηκαν να διαδηλώσουν μαζί. Χαρακτηριστικά σας αναφέρω την εκστρατεία για την αναδάσωση που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, τη μαζική συμμετοχή κατά των «φακελωμένων» γιατρών, ύστερα από έκκληση που έγινε στο μπλογκ που διατηρούσε η αδικοχαμένη Αμαλία.

Πρέπει να συνειδητοποιήσουμε ότι είμαστε η γενιά του διαδικτύου. Τα υγιή μπλογκς είναι τρόπος αντίστασης απέναντι στην υποκουλτούρα, στην καταστρατήγηση των δικαιωμάτων του ανθρώπου, στον έλεγχο των Μ.Μ.Ε. που αποτελούν φερέφωνα του εκάστοτε κόμματος. Δεν είναι έκφραση θρασύδειλης υποταγής, αλλά ηρωικής εναντίωσης στα καρκινώματα των σύγχρονων κοινωνιών. Είναι μια παρακαταθήκη του σήμερα για το αύριο. Είναι μια διαπολιστική, διαποτισμένη από ελευθερία και μπολιασμένη με υπευθυνότητα και ευαισθησία έκφραση.


Εις εκ των χιλιάδων μπλόγκερς,
Στέλιος